Ook zo laat naar bed gegaan de afgelopen tijd en te vroeg wakker geworden? Dan wordt het tijd om het slaapgebrek in te halen. Want zonder voldoende slaap presteren we niets.

Een van grote mysteries van het leven is de vraag waarom we eigenlijk slapen. Het leven is al zo kort, waarom verdoen we dan minstens eenderde ervan met helemaal niks doen? Dat lijkt onlogisch. Daarom zijn slaaponderzoekers ervan overtuigd dat slapen nut heeft. Ze weten alleen nog steeds niet welk nut.

Buiten bewustzijn
Lange tijd werd aangenomen dat slapen nodig is om lichaam en geest de gelegenheid te geven te herstellen van circa zestien uur inspanning. Maar tot dusverre lijkt slaap nauwelijks invloed te hebben op belangrijke lichamelijke functies. Natuurlijk moeten we ons lijf geregeld de kans geven om uit te rusten, maar gaan zitten of liggen is genoeg. We hoeven er niet voor buiten bewustzijn te raken.

Levensgevaarlijk
Blijft over de geest. Uit allerlei onderzoeken naar de gevolgen van slaapgebrek blijkt dat we geestelijk totaal van slag raken als we te lang wakker zijn. Al na 18 uur zonder slaap gaat het reactievermogen achteruit. Je begint bovendien ongemerkt af en toe een paar seconden in slaap te vallen. Dat is levensgevaarlijk achter het stuur.

Hoe langer je wakker blijft, hoe meer je hersenen het laat afweten. Eerst gaan alle cognitieve functies achteruit, maar op den duur gaat ook het lichaam naar de knoppen. Extreem slaapgebrek kan de dood tot gevolg hebben.

Data wissen
Recent onderzoek naar de waarde van slaap lijkt er op te wijzen dat het brein de periode van rust nodig heeft om alle binnengekomen informatie van de afgelopen zestien uur nog eenmaal onder de loep te nemen en te beslissen wat ermee gebeuren moet. Sommige data worden gewist, andere informatie bewaard. Bepaalde opslagen data blijven snel en makkelijk beschikbaar, de rest gaat diep het archief in.

Puinhoop
Zonder slaap kan het brein dit belangrijke werk niet doen. Het wordt dan langzaam maar zeker een puinhoop onder het schedeldak. Maar mét genoeg slaap werkt het systeem juist uitstekend. Want alles wat we onszelf aanleren als we wakker zijn, blijkt veel beter te beklijven als er een goede nacht rust op volgt. Om goed te kunnen presteren is regelmatig en voldoende slapen een essentiële voorwaarde. Pak in 2010 je slaapproblemen dus voortvarend aan.